Финансии / Банкарство
ХРВАТСКА ОСТАНУВА ЛИДЕР ВО ЕУ СПОРЕД БУЏЕТСКАТА СТАВКА ЗА ПЛАТИ! – расте бројот на државни службеници
10.02.2026
Оваа година, државниот буџет на Хрватска ќе биде оптоварен со речиси десет проценти повисока ставка за плати, предупредува Хрватското здружение на работодавачи (ХЗР).
Како што е наведено во информацијата ХЗР, интервенциите во цената на трудот продолжуваат, овој пат преку зголемување на сметката за плати од државниот буџет за дополнителни 300 милиони евра, што ја зголемува проценката за раст на сметката за плати во 2026 година на речиси девет проценти.
- И преговорите со мнозинството синдикати сè уште се во тек, па веќе на почетокот на годината ја тестираме буџетската дисциплина, како и идното останување надвор од постапката за прекумерен дефицит, предупредуваат од ХЗР.
Иако новото зголемување од три проценти за 265.000 вработени во владата и јавните служби во 2026 година изгледа скромно, тоа следи по кумулативен раст на сметката за плати од 62 проценти за три години. Затоа, Хрватска останува меѓу лидерите во ЕУ по масата на плати во државниот сектор од околу 13,5 проценти од БДП, со консолидиран буџетски дефицит од околу три проценти од БДП.
Какви ризици се вклучени треба да се гледа и низ призмата на зголемување на бројот на вработени во владините служби во 2025 година за околу три проценти, додека во исто време бележиме намалување на бројот на вработени во преработувачката индустрија за три проценти. Здружението на работодавачи истакнува дека се загрижени од фактот што финансирањето на високиот буџет за плати денес повеќе од кога било досега се базира на приходи од ДДВ - исклучително циклично и зависи од личната потрошувачка и туризмот.
Во контекст на континуирани притисоци врз растот на платите, таквата структура на финансирање дополнително ги зголемува фискалните ризици, имајќи предвид дека веќе минатата година, веднаш по туристичката сезона, проценката на наплатата на ДДВ беше ревидирана надолу за околу 400 милиони евра. Патем, ОЕЦД исто така предупредува за неопходноста од следење на буџетот за плати и ѝ препорачува на Хрватска рационализација на бројот на вработени во јавниот сектор.
Имено, учеството на вработените во државниот сектор е меѓу највисоките во ЕУ (23 проценти во споредба со европските 16 проценти), а ако ги додадеме вработените во државните компании (девет проценти од вработеноста во споредба со четири проценти во ЕУ), јавниот сектор брои околу половина милион луѓе.
- ОЕЦД, исто така, препорачува селективни зголемувања на платите со цел да се привлечат експерти, наспроти практиката на општо неселективно наградување. Во услови на недостиг на вработени, трансферот на дел од вработените во приватниот сектор е важен за неговиот раст, а контролата на масата на плати во јавниот сектор е неопходна за одржливост на јавните финансии во светлината на растот на расходите за потреби за старост (пензии, здравствена заштита итн.), одбрана и зелена транзиција на среден рок, велат хрватските работодавачи.
Што се однесува до минималната плата, во однос на стандардите за куповна моќ (PPP), таа расте најбрзо меѓу сите членки на ЕУ во последните години и сега е блиску до онаа на Словенија. Ова е важен сигнал дека просторот за интервенции во трошоците за труд се стеснува. Во комбинација со фактот дека од 2019 година, приходите на вработените пораснале двојно побрзо од реалната продуктивност (26 проценти наспроти 13 проценти), ХЗР смета дека е јасно дека мора да посветиме поголемо внимание на зачувувањето на конкурентноста на хрватската економија, капацитетот на компаниите за инвестиции и избегнувањето дополнителни инфлаторни ризици.
- Додека растот на вкупните приходи на вработените (околу пет проценти во реални услови во 2026 година) го надминува збирот од целната инфлација (околу два проценти) и растот на продуктивноста (околу еден процент во реални услови), а притисоците на синдикатите врз растот на трошоците за труд во економијата не ослабат, ќе се бориме против инфлацијата, односно падот на конкурентноста во меѓународната размена, посочуваат од ХЗР, пренесува Сеебиз.
Фото Економија и бизнис