Вештачката интелигенција веќе почнува да го менува глобалниот пазар на труд, а меѓу најизложените се младите луѓе кои штотуку бараат своја прва работа, предупреди директорката на Меѓународниот монетарен фонд, Кристалина Георгиева.
Зборувајќи на годишните состаноци на ММФ и Светската банка во Бангкок, таа го опиша развојот на вештачката интелигенција како „бавно цунами“ чии последици постепено ќе се шират низ пазарот на трудот.
„Луѓето за кои треба да се грижиме пред сè се младите луѓе кои влегуваат на пазарот на трудот“, предупреди Георгиева.
Рутинските и повторувачките работни места, кои традиционално биле почетна точка за младите работници, веќе се намалуваат, додека во исто време побарувачката за нови вештини поврзани со вештачката интелигенција расте.
Според податоците што ги презентираше Георгиева, околу 40 проценти од работните места во светот би можеле да бидат засегнати од вештачката интелигенција на некој начин – некои ќе бидат подобрени од технологијата, некои ќе изгубат вредност, а некои би можеле да исчезнат.
Во развиените економии, тој удел достигнува околу 60 проценти, додека во земјите со ниски приходи моментално е околу 23 проценти.
Помалата изложеност на посиромашните земји, предупреди таа, не е нужно предност, туку делумно ја одразува побавната достапност и примена на технологијата.
Претседателот на Сингапур и копретседател на Советот за работни места на Светската банка, Тарман Шанмугаратнам, предупреди на истиот проблем.
„Првиот чекор на вработување, вашата прва работа по дипломирањето, сега е со помала побарувачка“, рече тој.
Според него, трендот е најјасен во секторите кои се најмногу изложени на вештачка интелигенција, особено во технолошката индустрија, но почнува да се шири и во други области.
Шанмугаратнам, исто така, предупреди на фактот дека во САД побарувачката за високообразовани дипломирани студенти опадна за прв пат по еден век, додека во исто време премијата за плата што традиционално ја носат универзитетските дипломи значително се намали.
Младите луѓе кои не можат да ја добијат својата прва работа ја губат можноста да стекнат искуство, практични вештини и напредување во кариерата.
Затоа тој верува дека државите треба да развијат модели заедно со приватниот сектор што ќе им овозможат на младите луѓе да влезат на пазарот на трудот, вклучувајќи повеќе практични часови, стручно оспособување и поврзување на образованието со компаниите.
Вештачката интелигенција би можела да го промени и начинот на кој државите собираат приходи.
Георгиева предупреди дека даночните системи традиционално во голема мера се потпираат на приходите поврзани со работата.
Доколку вештачката интелигенција доведе до економија со помалку труд и повеќе капитал, државите ќе мора да одговорат на прашањето како да го компензираат евентуалното намалување на даночните приходи.
„Доколку вештачката интелигенција ја промени структурата на пазарот на трудот и има помалку труд и повеќе капитал, што оданочуваме?“, праша таа.
Ова прашање станува особено важно бидејќи државите се тие што треба да финансираат образование, преквалификација и други програми што ќе му помогнат на населението да се прилагоди на технолошките промени.
Георгиева верува дека владите затоа треба да почнат да ги менуваат образовните системи сега и да прифатат дека повеќе не е реално да се очекува дека едно лице ќе може да ги користи вештините што ги стекнало во текот на целиот свој работен век.
Претседателот на Светската банка, Аџај Банга, исто така предупреди за обемот на демографскиот предизвик што се случува истовремено со технолошките промени.
Во следните 15 години, околу 1,2 милијарди млади луѓе во земјите во развој ќе ја достигнат возраста за влез на пазарот на трудот.
Според сегашните проценки, овие економии би можеле да создадат само околу 400 милиони работни места во истиот период.
Банга нагласи дека државите имаат важна улога во создавањето инфраструктура, образование и деловна средина, но дека повеќето работни места се создаваат од приватниот сектор.
Според него, приватниот сектор создава помеѓу 75 и 85 проценти од работните места во одредени економии, пренесува Пословни дневник.
Фото Економија и бизнис
