Продуктивноста на трудот, мерена преку БДП по вработено лице, по паритет на куповна моќ, е зголемена кај сите држави од поранешна Југославија. Повторно, споредбата на Македонија со другите не е поволна. Во набљудуваниот период Словенија и Хрватска значително ја зголемија почетната предност во однос на Македонија. Србија и БиХ, кои претходно многу заостануваа зад Македонија, со текот на времето значително го намалија заостанувањето. Македонија единствено успеа да го намали заостанувањето зад Црна Гора. Интересно е дека иако во 2025 година Србија има повисок БДП по жител од Македонија, Македонија сè уште има повисок БДП по вработен од Србија. Тоа покажува дека Македонија има повисока просечна продуктивност на вработените, но Србија ангажира поголем дел од расположливата работна сила.
Графиконот 4, со приказ на стапката на вработеност, го потврдува тоа. Стапката на вработеност во Македонија на крајот од 2025 година е 46%, што е значително под 55% во Србија. Дополнително, графиконот ја покажува високата цена што македонската економија ја плати за економската транзиција од социјализам во капитализам и затворањето на претпријатијата загубари. По осамостојувањето стапката на вработеност во Македонија има надолен тренд и во 2006 година се сведува на нивото од 33,9%. Оттогаш настанува пресврт и започнува позитивен тренд на пораст. Во целина, македонската економија ја карактеризира стапка на вработеност која е меѓу најниските 2 или 3 од набљудуваните земји.
Важен аспект во мозаикот на фактори за објаснување на економските случувања е и промената на бројот на населението. Графиконот 5 покажува дека Македонија во 2023 година (последен податок) има за околу 11% помалку жители отколку во 1991 година. Тоа претставува сериозна демографска загуба. Интересно е дека податоците покажуваат релативно помали осцилации во периодот помеѓу 1991 и 1999 година. Од 2000 година започнува тренд на пораст на бројот на населението во Македонија, но тој тренд се пренасочува во тренд на непрекинато опаѓање од 2007 година па натаму. Индикативно, 2007 година е годината кога Бугарија стана членка на ЕУ и се создаде можноста државјани на Македонија да дојдат до бугарски пасош за да можат да работат во ЕУ. Во однос на останатите земји од поранешна Југославија, пораст на населението има само во Словенија и Црна Гора, додека сите други заклучно со 2023 година имаат уште поголем пад на бројот на населението од Македонија. Следствено, движењата кај населението не можат да го објаснат релативно слабото приближување на македонската економија кон економиите на другите земји од поранешна Југославија. Погледнато кон иднината, за мала економија како што е македонската, со релативно ниска вработеност и релативно ниска продуктивност на трудот, губењето население дополнително го ограничува потенцијалот за раст.
Ова е извадок од анализата која што може да ја прочитате на следниот ЛИНК
