„Во 2012 година, за една просечна плата, можеше да се наполни полн резервоар за гориво пет пати, а денес, за просечна плата од 121.400 динари, може да се направи тоа дури и 10 пати. Значи, двојно повеќе, и покрај големата криза и конфликт во светот“, напиша Синиша Мали, министерот за финансии во Србија, на социјалните мрежи.
Цената на еден литар дизел гориво денес во Србија е 236 динари, ако не ја намаливме акцизата за гориво за 25%, како што направивме, пазарната цена на еден литар дизел гориво во Србија денес би била точно 284 динари. Затоа, граѓаните денес не плаќаат толку многу, со оглед на тоа што државата презеде соодветни мерки“, објасни Мали.
„Единственото прашање е дали вашата плата расте побрзо од зголемувањето на цените. Во 2012 година, просечната плата во Србија беше некаде околу 41.000 динари. Денес, според последните податоци од јули, просечната плата во Србија е 121.400 динари. Во 2012 година, за таа просечна плата, можевте да наполните полн резервоар со дизел пет пати. Денес, со просечна плата од 121.400 динари, можете да наполните полн резервоар двојно повеќе. Дури и 10 пати. Тоа е подобар животен стандард, тоа е политика на која, иако цените растат, на која ние не влијаевме, платите растат повеќе од тоа“, заклучи Мали.
Годините на власт на Српската напредна партија (СНС) не се без економски достигнувања, но целокупниот резултат е далеку од чудото какво што владата сака да го претстави, покажува новата анализа на Виенскиот институт за меѓународни економски студии.
Под владата на СНС, невработеноста се намали, платите се зголемија, протокот на странски директни инвестиции продолжи и беа изградени многу километри нови автопати, но економскиот раст беше побавен отколку пред 2012 година и побавен отколку во поголемиот дел од регионот.
Анализата покажа дека просечниот економски раст на Србија во периодот 2012-2025 година изнесуваше 2,4 проценти годишно во споредба со 4,2 проценти во периодот 2001-2011 година.
Набљудувано според деветте економии во регионот, просечниот раст на Србија беше повисок само од растот на Македонија и, маргинално, од Бугарија, додека економиите на Косово, Албанија, Црна Гора, Романија, Босна и Херцеговина и Хрватска пораснаа побрзо.
„Растот на Србија под власта на СНС беше умерен според сите стандарди, а претставувањето на Србија како шампион на растот едноставно не е поткрепено со податоци“, се истакнува во анализата на Виенскиот институт.
Исто така, вработеноста под владата на СНС стагнира од 2019 година, а растот на платите беше главно апсорбиран од повисоките трошоци за живот, додека нееднаквоста се зголеми, а обемот на социјалната заштита се намали, вели аналитичарот на WiiW Бранимир Јовановиќ во текстот „Српска економија под Вучиќ: Далеку од чудо“.
Се вели дека трошењето за социјална заштита се намалило од околу четири проценти од бруто домашниот производ (БДП) во 2011 година на 2,8 проценти во 2023 година.
Понатаму се проценува дека сиромаштијата, нееднаквоста и социјалната кохезија не се приоритет на владата на СНС и дека едно објаснување за ова е идеолошко, односно СНС, како десничарска партија, има мала доверба во социјалната заштита и мала грижа за сиромашните.
„Второто, помалку поволно објаснување е политичко – трајната сиромаштија создава гласачко тело кое може да се мобилизира пред изборите со еднократни плаќања, кои владите предводени од СНС постојано ги користат“, се наведува во анализата, додавајќи дека добро функционирачката мрежа за социјална заштита би ги направила таквите плаќања многу помалку ефикасни.
Исто така, се наведува дека приливот на директни странски инвестиции не е поголем отколку пред владата на СНС и дека странските инвеститори во Србија денес заработуваат повеќе од нивните нови инвестиции во земјата.
Приливот на директни странски инвестиции во периодот 2012-2025 година изнесувал 5,7 проценти од БДП во просек годишно, што придонело за внесување технологија и деловни практики во земјата, а истовремено го поддржувале извозот и ги интегрирале српските компании во глобалните вредносни синџири.
Сепак, силниот прилив на директни странски инвестиции не е ништо ново за Србија – во периодот 2001-2011 година, тој во просек изнесувал 6,1 процент од БДП или малку повеќе, покажуваат официјалните податоци. Во 2025 година, приливот паднал на 3,9 проценти од БДП, а оваа година веројатно ќе биде уште помал, проценува WiiW, пренесува Н1.
Фото Економија и бизнис
