Министерката за рударство и енергетика на Србија, Дубравка Ѓедовиќ Хандановиќ, денес во Букурешт потпиша Меморандум за разбирање со премиерот на Романија, Илие Боложан, за олеснување на размената на информации во врска со проектот за реверзибилна хидроелектрана (RHE) Ѓердап 3.
Дубравка Ѓедовиќ Хандановиќ изјави дека RHE Ѓердап 3 ќе донесе повеќекратни придобивки за Србија, можности за значително складирање на електрична енергија, поволна позиција за балансирање на електричната енергија и интеграција на почисти извори на енергија, како и стабилност на мрежата.
„Денешното потпишување на Меморандумот е резултат на долгогодишна работа на нашите тимови, бидејќи прелиминарните студии и анализи веќе се завршени. Оваа година, Србија започнува со подготовка на просторно-планска документација, како и дел од проектно-техничката документација, додека заедничката работна група формирана со романската страна обезбедува редовна размена на информации и технички податоци важни за реализација на проектот“, рече таа.
Таа потсети дека проектот РХЕ Ѓердап 3 се развива во согласност со Договорот за стратешка соработка меѓу Србија и Соединетите Американски Држави (САД) во областа на енергетиката и дека врз основа на него е објавен јавен повик за изразување интерес од компании кои би можеле да учествуваат во проектот.
На повикот се јавиле шест компании, а евалуацијата на доставените апликации е во тек и ќе биде завршена многу наскоро.
„Ќе продолжиме да ја продлабочуваме соработката со САД преку стратешки дијалог што започнува утре и во чии рамки очекуваме да потпишеме Меморандум за разбирање меѓу Србија и САД за енергетска инфраструктура и регионална енергетска безбедност“, рече Дубравка Ѓедовиќ Хандановиќ.
Проектот за кој се зборува со децении, реверзибилната хидроцентрала (RHE) Ѓердап 3, конечно преминува од фазата на идеја во фазата на имплементација. Додека Ѓердап 1 и 2 се препознатливи по масивните бетонски брани што го „премостуваат“ Дунав, третиот сегмент од овој гигантски систем ќе биде сосема поинаков – тоа е технолошки напреден „хибрид“ што ќе функционира како најголема енергетска батерија во овој дел од Европа.
Амбасадата на САД во Србија веќе упати јавна покана до американските компании да учествуваат во овој проект вреден околу 2,63 милијарди евра, што е од стратешко значење за енергетската безбедност на целиот регион.
Како ќе изгледа Ѓердап 3?
За разлика од неговите претходници, Ѓердап 3 нема да има нова брана на Дунав.
Неговата архитектура ќе биде поделена помеѓу планинските врвови и длабоката внатрешност на карпите над Дунав, на територијата на општина Голубац.
Срцето на системот ќе бидат два нови горни резервоари – Бродица и Песач.
• Висина: Овие вештачки езера ќе бидат лоцирани на неверојатни височини помеѓу 380 и 407 метри надморска височина.
• Капацитет: Се проценува дека волуменот на вода ќе биде околу 578 милиони кубни метри, што претставува огромен енергетски потенцијал од околу 484 GWh.
• Изградба: Формирањето на овие езера ќе биде еден од најголемите земјени и хидротехнички зафати во историјата на домашното градежништво.
Подземен град и километри тунели
Она што ќе го направи Ѓердап 3 инженерско чудо е скриено под земја. Наместо видливи објекти, дизајнирана е комплексна мрежа од подземни објекти.
• Мрежа на тунели: Вкупната должина на тунелот ќе биде повеќе од 10 километри.
• Главна врска: Акумулациите Бродице и Песач ќе бидат поврзани со тунел со дијаметар од 4,6 метри и должина од 8,1 километар.
• Систем за снабдување: Втор тунел со дијаметар од седум метри и должина од речиси два километри ќе води од Песача, кој ќе ја насочува водата кон турбините.
• Машинска просторија: Самата електрана со турбини ќе биде сместена во подземна просторија покрај брегот на Дунав, каде што водата ќе се враќа во постојното езеро Ѓердап откако ќе произведе електрична енергија.
Енергетски потенцијал од 2.400 мегавати
Планираната моќност на Ѓердапа 3 ќе биде помеѓу 1.400 и 2.400 MW, што е речиси двојно повеќе од моќноста на Ѓердапа 1. Покрај хидропотенцијалот, планирана е и интеграција на дополнителни 400 MW од ветерни фарми и сончеви електрани.
Принципот на работа е едноставен: Кога има вишок електрична енергија во системот (на пр. ноќе или за време на силни ветрови), пумпите ќе ја подигаат водата од Дунав до горните езера.
Кога потрошувачката на електрична енергија ќе достигне врв, истата таа вода ќе се пумпа назад низ турбините, произведувајќи електрична енергија во времето кога е најпотребна и најскапа.
Доколку сè оди според планот, се очекува договорот за подготовка на техничка документација (фаза FEED) да трае околу 36 месеци, додека крајниот рок за завршување на овој енергетски гигант е планиран за 2038 година, пренесува Блиц.
Фото Економија и бизнис
