Во 2025 година, Исланд имаше највисока просечна цена на трудот меѓу европските земји вклучени во споредбата на Евростат. Високите плати се потпираат на богата економија, силни синдикати и недостиг на работници, но во евра тие се дополнително поттикнати од силната исландска круна.
Просечниот час работа во Исланд го чинеше работодавачот 59,3 евра во 2025 година, околу 70 проценти повеќе од просекот во Европската Унија. Сепак, таа сума не е нето платата по час на вработениот: таа ги вклучува бруто платите, придонесите и другите трошоци на работодавачот.
Исланд се искачи на врвот на листата на европски трошоци за труд. Според податоците на Евростат, просечната цена по час работа била 59,3 евра во 2025 година, повеќе отколку во Луксембург и Норвешка.
Во исто време, просекот во Европската Унија бил 34,9 евра, а просекот во еврозоната 38,2 евра. Ова значи дека трошоците за труд во Исланд биле приближно 70 проценти над просекот на ЕУ.
Исландските плати се резултат на комбинација од реална економска сила, начинот на кој се договараат платите и ефектот на валутата.
Исланд има мала, но развиена и извозно ориентирана економија, базирана на риболов и преработка на риба, туризам, енергетика, алуминиумска индустрија, финансиски и технолошки услуги. Изобилството на обновлива енергија поддржува енергетски интензивно производство, додека економијата стана поразновидна во последниве години. Според Статистика на Исланд, БДП по глава на жител, прилагоден за ценовните разлики, бил 28 проценти над просекот на ЕУ во 2025 година, а реалната индивидуална потрошувачка била 15 проценти над просекот.
Малиот пазар на трудот и недостатокот на специјалисти ја зголемуваат цената на вработените. На пазар со помалку од 400.000 жители, квалификуваниот персонал брзо станува оскуден, со изразен недостиг на работници во информатичката технологија, техничките занимања и здравствената заштита.
Стапката на активност на населението на возраст од 16 до 64 години надминала 87 проценти на крајот на 2024 година, што е исклучително високо ниво во меѓународна споредба. Кога голем дел од населението на работоспособна возраст веќе работи, компаниите имаат потешкотии да најдат дополнителни вработени и мора да понудат повисоки плати.
Исланд има еден од најсилните системи за колективно преговарање во развиениот свет. Според базата на податоци на ОЕЦД, членовите на синдикатите сочинуваа 90,6 проценти од вработените во 2023 година, додека колективните договори опфаќаа околу 90 проценти од работниците во 2024 година.
Преговорите главно се водат на секторско ниво, а договорените стандарди за плати се широко применети. Ова го ограничува просторот за ниски плати и распределбата на платите останува многу порамномерна отколку во повеќето земји на ОЕЦД.
Силната круна ги зголемува исландските заработки кога се конвертира во евра.
Исланд не е членка на Еврозоната и исплаќа плати во исландска круна. Кога круната зајакнува, истиот износ во домашната валута вреди повеќе евра, па земјата автоматски напредува на меѓународните скали на плати и трошоци за работна сила, пренесува Инвеститор.ме.
Фото Економија и бизнис
