Европската комисија (ЕК) усвои финансиски пакет за Црна Гора, вреден речиси 3,2 милијарди евра.
Заедно со одлуката за започнување со изработка на Нацрт-договорот за пристапување, ова се смета за една од најважните одлуки што Црна Гора ги доби досега во процесот на пристапување кон Европската унија (ЕУ), бидејќи претставува конкретни финансиски подготовки за идното членство на земјата.
„Денешниот пакет е уште еден конкретен чекор кон иднината на Црна Гора во нашата Унија. Ние ја подготвуваме Црна Гора, земјите-членки и нашите институции. Бидејќи проширувањето успева кога е заеднички европски проект изграден врз заслуги, посветеност и доверба“, рече претседателката на Европската комисија, Урсула фон дер Лајен.
Европската комесарка за проширување Марта Кос оцени дека пакетот претставува исполнување на обврските на Европската Унија, додека Црна Гора спроведува реформи на патот кон членство.
„Тоа ќе го олесни преминот на Црна Гора од земја кандидат во земја членка што е можно повеќе. Ќе обезбеди континуитет од првиот ден на членството“, рече Кос.
Како што објави Европската комисија, целта на пакетот е однапред да ја подготви Црна Гора за целосно учество во буџетот и политиките на ЕУ. Ова значи дека, веднаш по пристапувањето во ЕУ, таа би можела да ги користи европските фондови како и другите земји-членки, но во исто време би започнала и со плаќање на својот придонес во заедничкиот буџет на ЕУ. На овој начин, треба да се избегнат прекини во финансирањето и да се намали административниот товар за време на транзицијата од статус на кандидат во статус на земја-членка.
Пакетот претпоставува дека Црна Гора ќе стане членка во 2028 година
Финансискиот пакет се базира на предлогот за новиот седумгодишен буџет на Европската Унија за периодот од 2028 до 2034 година. Проекциите се направени под претпоставка дека Црна Гора ќе стане членка на ЕУ во 2028 година.
Пакетот е дел од преговорите според Поглавје 33, кое се однесува на финансиските и буџетските одредби, а кое го регулира начинот на кој новата земја-членка учествува во буџетот на Европската Унија. Со тој документ, Европската комисија проценува колку Црна Гора би добила од разни европски фондови, колку би уплатила во заедничкиот буџет и каков би бил вкупниот финансиски ефект од нејзиното членство.
Предлогот е испратен до Советот на ЕУ и ќе биде основа за преговори со Црна Гора според Поглавје 33.
Целта на Комисијата е да обезбеди непречена финансиска транзиција доколку Црна Гора стане членка во 2028 година, со што е можно помало влијание врз буџетот на постојните земји-членки.
Затоа неофицијално во дипломатските кругови се наведува дека пристапувањето на Црна Гора би чинело помалку од едно евро годишно по жител за граѓаните на Европската Унија.
За познавачите на можностите, овој финансиски пакет докажува колку се незначителни финансиските трошоци од пристапувањето на земјата во ЕУ за европските граѓани.
„Овој пакет јасно покажува колку е мала цената за Европската Унија за пристапувањето не само на Црна Гора, туку и на другите земји од Западен Балкан. Од друга страна, успешното и забрзано приближување на Црна Гора јасно би покажало дека Европската Унија, и покрај сите тешкотии и скептицизам со кои се соочува, сè уште може да ја оживее политиката на проширување“, изјави за Радио Слободна Европа (RSE) Петер Жерјавиќ, долгогодишен дописник од Брисел за словенечкиот весник „Дело“.
Фото Економија и бизнис
