И покрај длабоките политички разлики, американските републиканци и демократи постигнаа согласност околу една тема – потребата од поголемо домашно производство на критични минерали. Членови на Претставничкиот дом од двете партии заеднички предложија законски акт со кој се поттикнува отворањето нови рудници и развојот на рударскиот сектор.
Во Македонија, пак, ситуацијата е сосема поинаква. Повеќе од четири децении не е отворен нов рудник за металични суровини, а најзначајната најавена инвестиција – бакарниот рудник „Иловица“ – сè уште се соочува со долгогодишни административни и правни процедури.
Во меѓувреме, и Европската Унија и Соединетите Американски Држави го вбројуваат бакарот меѓу критичните минерали, а деталните геолошки истражувања на локалитетот Иловица потврдија ресурси од околу 410 илјади тони бакар.
Додека нашите богатства остануваат длабоко во земјата, во светот веќе се води „геополитика на минерали“, а тоа се потврдува и со најновиот американски акт.
„Кинеската комунистичка партија има контрола врз градежните основи на модерната технолошка економија: критичните минерали. Пекинг доминира, со повеќе од 70% од глобалното рударство на ретки метали и речиси 90% од рафинирањето, и постојано ја користи оваа моќ како оружје. Пристапот до овие минерали е „суштински за националната и економската безбедност на САД“, се наведува во т.н. „Доминанс Акт“.
Актот веќе го помина првиот филтер, а беше поднесен од републиканецот Америш Бера и демократката Јанг Ким. Според нив, САД мора да го поттикнат домашното производство на минерали, но не можат сами да ја задоволат побарувачката на пазарот и побарувачката од сојузниците.
„Растот на рударството, преработката и производството во САД е неопходен чекор за враќање на индустриската конкурентност и безбедноста на синџирот на снабдување. Сепак, дури и со ревитализиран „домашен сектор“, САД мора да изградат робустен меѓународен екосистем независен од Кина. Со работа со доверливи сојузници и партнери за изградба на нови капацитети за рударство и преработка, развој на минерали и енергетска инфраструктура и поттикнување на силна побарувачка за минерали кои не се од Кина, можеме да обезбедиме отпорни синџири на снабдување кои ја поддржуваат нашата економија, ја зајакнуваат одбранбената индустриска база и ја спречуваат Комунистичката партија да го држи слободниот свет како заложник“, се наведува во текстот.
Во него се додава дека е потребно мобилизирање на техничките капацитети на САД за забрзување на стекнувањето на приоритетни минерали и синџири на снабдување со енергија во странство; зајакнување на соработката со сојузниците и партнерите за зајакнување на образовните програми, капацитетот за рударство, преработка и рафинирање на безбедни пазари; воспоставување стратешки партнерства за минерали и енергија преку проценки за споделување на товарот на ресурсите, развој на проекти и долгорочни договори за снабдување.
Актот доби поддршка од повеќе организации со експертиза за национална безбедност, рударство, технологија, енергетика и политика, вклучувајќи ги Советот за климатско лидерство, Институтот за прогресивна политика, Националното здружение на производители, Советот за индустрија за информатичка технологија, Центарот за стратегија за критични минерали и други.
(комерцијална објава)
