Туристичките текови меѓу Грција и Турција драматично се променија: бројот на турски туристи во Грција се зголеми за четири години, додека Грците доаѓаат во Турција сè помалку за да купуваат, бидејќи цените во таа земја нагло се зголемија.
Економските односи меѓу Грција и Турција доживеаа големи превирања во последните години. Додека двете соседни земји со децении се менуваа помеѓу политички тензии и периоди на смирување на односите, сега на терен се случува потивка, но многу конкретна промена: парите на туристите сè повеќе одат од Турција во Грција.
Вкупната трговска и туристичка размена меѓу двете земји се дуплираше за пет години, но придобивките не се рамномерно распределени. Највидливиот пример е туризмот: бројот на Грци што ја посетуваат Турција остана приближно стабилен, на нешто повеќе од 500.000 годишно, додека бројот на турски туристи во Грција се зголеми за четири години и надмина 1,5 милиони минатата година, според проценките објавени од Euronews.
Причината е едноставна и многу важна за разбирање на медитеранскиот туристички пазар: цените.
Oсновните прехранбени производи во Турција сè уште можат да бидат релативно достапни, но сè што оди подалеку од опсегот на најосновната потрошувачка стана скапо. Затоа многу Турци одат во грчка Тракија, најчесто во Александрополис, а некои во Кавала, за да комбинираат одмор и купување храна, пијалоци и други производи.
Турците сè повеќе ја перцепираат Грција како дестинација каде што добиваат повеќе за истите пари – подобра вредност во рестораните, попристапни одмори и, за нив, поприфатливи цени.
Овој тренд е особено видлив на север од Грција и на егејските острови. Многу турски жители одат на еднодневни патувања преку Едрене до Орестиада, додека илјадници туристи се собираат на грчките острови од области како Ајвалик и други градови долж брегот на Мала Азија во текот на летото.
Фактот дека грчкиот конзулат во Истанбул, според дипломатски извори, издава околу 1.300 визи дневно покажува колку е зголемен интересот на турските граѓани за Грција.
Дополнителен канал за пристигнување на турски туристи е таканаречениот режим „Visa Express“ за Источен Егеј, кој овозможува кратки посети до седум дена на неколку грчки острови. Програмата беше одобрена од Европската комисија, а Грција ја започна како дел од поширока политика за смирување на односите и зајакнување на директните контакти меѓу граѓаните на двете земји. Ројтерс претходно објави дека Грција го продолжила режимот за една година и го проширила списокот на острови, вклучувајќи ги Патмос и Самотрака.
Програмата ги вклучува островите Калимнос, Кастелоризо, Кос, Лезбос, Лерос, Лимнос, Родос, Самос, Сими, Хиос, Патмос и Самотрака. Визите се издаваат на влезните пристаништа, важат седум дена и се поврзани со островот за кој се издаваат – без патување од остров до остров.
Најголем победник минатата година беше Кос, првенствено поради неговата близина до Бодрум. Родос и Хиос следеа, а Хиос особено привлекуваше туристи со поголема куповна моќ. Лезбос и Самос беа меѓу најпосетуваните.
Од друга страна, во Турција се жалат дека Грците не трошат толку многу како порано.
Продавачите во Истанбул велат дека порано имало многу повеќе грчки купувачи, особено за облека, модни додатоци и стоки за широка потрошувачка. Денес, велат тие, Грците доаѓаат почесто да шетаат и да го разгледуваат градот, но помалку купуваат.
Официјалните податоци покажуваат дека секој Грк што ја посетил Турција минатата година потрошил во просек околу 340 евра по патување, што е околу 50 евра повеќе годишно во последните три години. Но, поради силното зголемување на трошоците за живот во Турција, тие пари денес купуваат помалку отколку порано.
Турските туристи во Грција, според податоците од Банката на Грција објавени од Euronews, трошат во просек малку повеќе од 300 евра по патување – поточно, околу 303 евра. Сепак, за нив, клучниот впечаток е дека добиваат повеќе за тие пари во Грција отколку дома.
Според податоците од грчката статистичка служба ЕЛСТАТ, увозот од Турција во Грција достигна 1,34 милијарди евра во 2020 година, надмина две милијарди следната година и надмина три милијарди евра во 2024 година. За последната година, се проценува на околу 3,34 милијарди евра.
Спротивно на тоа, грчкиот извоз во Турција за 2025 година се проценува на околу 1,37 милијарди евра. Ова е значително помалку отколку во 2022 година, кога Грција извезуваше стока во вредност од околу три милијарди евра во Турција и последен пат имаше поповолен трговски однос со соседната земја.
Фото Економија и бизнис
