Намалувањето на акцизата за горивата донесе привремено олеснување за граѓаните и економијата во Србија, но експертите предупредуваат дека мерките се „купување време“, а конечниот исход зависи од глобалниот пазар на нафта. Доколку енергетската криза продолжи, веројатно ќе има ребаланс на буџетот.
Цената на бензинот во следните седум дена ќе биде 188 динари, а дизелот 212 динари, благодарение на одлуката на државата да ги намали акцизите за дури 61 процент. Во исто време, беа најавени дополнителни мерки – поевтин дизел за земјоделците и користење на стоковите резерви, со цел да се зачува стабилноста на снабдувањето.
Експертите, сепак, предупредуваат дека ова се краткорочни решенија во услови на глобална енергетска криза.
Енергетскиот експерт Жељко Марковиќ истакнува дека мерките на државата веќе имаат конкретен ефект врз цените.
– Акцизите сега се намалени за 60 проценти, што изнесува околу 30 до 40 динари по литар гориво – вели Марковиќ.
Тој додава дека разликата во споредба со Европа е сè уште значајна, но дека практично нема простор за понатамошно намалување на цената.
– Ова се мерки што во суштина купуваат време поради глобалната нафтена криза и големото зголемување на цените, објаснува Марковиќ.
Според неговите зборови, времетраењето на таков модел директно зависи од состојбата на глобалниот пазар и буџетските можности на државата.
На прашањето колку капацитет има државата за спроведување на вакви мерки, Марковиќ вели дека тоа е прашање на државните органи.
– Државата мора да го каже тоа сега, бидејќи буџетските приходи зависат од тие мерки. Колку е подготвена државата и колку резерви има за да има намалени приходи во буџетот и да обезбеди нормално функционирање на државата. Тоа е времето – додава Марковиќ.
Српската стопанска комора предупредува дека намалувањето на акцизите има висока цена за јавните финансии.
– Доколку оваа ситуација потрае и доколку бидат потребни неколку недели или месеци за да се откажат од тие приходи од акцизи, можно е ребалансирање на буџетот, односно измена на законот за буџетот со цел усогласување на приходите и расходите. Што веројатно би значело зголемување на тој дефицит, кој првично беше планиран за оваа година на 3 проценти, вели Бојан Станиќ, од СКС за Бизнис и финансии.
Фото Економија и бизнис
